Mesyuarat Ketiga Penggal Ketiga Dewan Negeri Selangor Tahun 2010
08 November hingga 12 November 2010 dan 15 November 2010
166) PENGAMBILALIHAN SYABAS
Tahun: 2010
Sesi: 3
Isu: Pentadbiran
Adun: Y.B. Tuan Mat Shuhaimi Bin Shafiei
Kategori: Mulut
Sub Soalan
-
Apakah status terkini pengambilan balik Syabas dan bila di jangka akan diselesaikan?
Rundingan mengenai penstrukturan semula industri perkhidmatan air di Negeri Selangor telah dibuat semenjak tahun 2008 lagi. Pada 12 Februari 2009, Kerajaan Negeri Selangor telah mengemukakan tawaran awal sejumlah RM5.7 bilion kepada Pemegang Konsesi. Namun demikian, kesemua Pemegang Konsesi Air telah menolak tawaran tersebut atas alasan bahawa nilai yang ditawarkan itu adalah rendah dan tidak cukup untuk menampung obligasi hutang Pemegang Konsesi.
Lanjutan dari penolakan oleh Pemegang Konsesi terhadap tawaran asal tersebut, penstrukturan semula industri perkhidmatan air Negeri Selangor telah mencapai jalan buntu. Bagi mengatasi kebuntuan tersebut, Kerajaan Persekutuan telah memulakan semula rundingan dengan Kerajaan Negeri Selangor. Rundingan semula ini telah bermula pada 25 Mei 2009 di mana satu jawatan kuasa penstrukturan semula industri air negeri Selangor telah diwujudkan di peringkat Kementerian Tenaga, Teknologi Hijau dan Air (KTTHA). Mesyuarat Jawatan Kuasa penstrukturan tersebut dipengerusikan oleh Ketua Setiausaha KTTHA dan dianggotai oleh agensi Kerajaan Persekutuan iaitu Kementerian Kewangan, Unit Perancang Ekonomi, Jabatan Perdana Menteri, Jabatan Peguam Negara, Pengurusan Aset Air Berhad (PAAB) dan Suruhanjaya Perkhidmatan Air Negara (SPAN). Pasukan dari Kerajaan Negeri Selangor yang diketuai oleh Y.B. Setiausaha Kerajaan Negeri dan anggotanya terdiri dari Y.B. Penasihat Undangundang, Y.B. Pegawai Kewangan Negeri, Unit Perancang Ekonomi Negeri, Penasihat Kewangan kepada YAB Dato Menteri Besar, Pegawai Penyelidik kepada YAB Dato
Menteri Besar, wakil Pejabat kepada YAB Dato Menteri Besar dan Kumpulan Darul Ehsan Berhad (KDEB) adalah turut menjadi ahli di dalam Jawatan Kuasa Penstrukturan peringkat Kerajaan Persekutuan.
Peranan dan Tanggungjawab jawatan kuasa penstrukturan semula industri air negeri
Selangor adalah seperti berikut:-
- mengkaji dan menilai cadangan konsep da model penstrukturan dan opsyen yang sesuai dan praktikal untuk dilaksanakan selari dengan Akta Industri Perkhidmatan Air (Akta 655).
- Melaksanakan opsyen yang telah dipersetujui termasuk mengadakan rundingan dengan semua pihak yang terlibat dalam penstrukturan semula ini mengikut opsyen yang telah dipersetujui.
- Memperakukan hasil rundingan kepada pihak yang membuat keputusan iaitu:
- KTTHA memperakukan kepada Kabinet; dan
- Kerajaan Negeri Selangor memperakukan kepada Majlis Mesyuarat Kerajaan Negeri
- Menyediakan perjanjian yang berkaitan dengan penstrukturan semula industri perkhidmatan air Negeri Selangor.
Antara 25 hingga 29 Mei 2009, Kerajaan Negeri Selangor telah membentangkan model penstrukturan semula negeri Selangor ke dalam Jawatan kuasa tersebut.
Model yang dicadangkan oleh Kerajaan Negeri Selangor adalah pengambilalihan kesemua Syarikat Konsesi Air di Selangor dan seterusnya satu operator yang terdiri dari syarikat milik penuh Kerajaan Selangor akan dilantik Single Operator dalam mengendalikan perkhidmatan air secara holistik bermula dari rawatan hingga pengagihan air kepada pengguna di Negeri Selangor.
PAAB turut membentangkan opsyen penstrukturan di mana SYABAS dan Puncak Niaga disatukan sebagai operator yang dilesenkan oleh SPAN untuk agihan dan rawatan manakala ABASS dan SPLASH dikekalkan sebagai operator rawatan dan diberikan authorisation oleh SPAN.
Namun Jawatan Kuasa akhirnya bersetuju supaya Model Selangor digunakan di dalam rundingan bersama Pemegang Konsesi. Lanjutan dari persetujuan ke atas Model Selangor, pasukan rundingan dengan Pemegang Konsesi telah mengujudkan Jawatan Kuasa Induk Rundingan dan Jawatan Kuasa Kerja di peringkat Negeri Selangor. Jawatan Kuasa Induk Rundingan diketuai oleh Y.B. Setiausaha Kerajaan Negeri Selangor turut dianggotai oleh wakil dari KTTHA adalah berperanan untuk mengemukakan dan merundingkan harga tawaran kepada Pemegang Konsesi. Manakala Jawatan Kuasa Kerja diketuai oleh Penasihat Kewangan kepada YAB Dato Menteri Besar Selangor dan dihadiri oleh wakil dari Syarikat Konsesi Air. Jawatan Kuasa Kerja adalah berperanan untuk membincangkan dengan wakil Syarikat Konsesi secara terperinci dari segi kewangan yang berkaitan dengan harga yang telah ditawarkan tersebut dan seterusnya melaporkan kepada Jawatan Kuasa Induk Rundingan.
Kerajaan Negeri Selangor telah mengadakan rundingan bersama dengan keempat-empat syarikat pemegang konsesi air. Tawaran pengambilalihan syarikat konsesi air menggunakan Model holistik Negeri Selangor diterima oleh SPLASH dan ABASS, manakala SYABAS dan Puncak Niaga (M) Sdn Bhd menolak tawaran tersebut. Nilai tawaran pada ketika ini adalah pada nilai RM9.2 bilion.
Lanjutan tidak mendapat persetujuan dari kesemua syarikat pemegang konsesi ke atas Model holistik Kerajaan Negeri Selangor, pihak Kementerian Tenaga, Teknologi Hijau dan Air (KTTHA) telah bersetuju supaya Model Pengurusan Aset Air Berhad (PAAB) digunakan untuk proses penstrukturan semula di Selangor.
Di bawah Model PAAB ini, SYABAS akan dilesenkan oleh Suruhanjaya
Perkhidmatan Air Negara (SPAN) sebagai operator agihan manakala ABASS, SPLASH dan Puncak Niaga dikekalkan sebagai operator rawatan dan diberikan authorisation oleh SPAN. Di bawah Model PAAB ini juga, pegangan ekuiti Kerajaan Negeri Selangor di dalam SYABAS akan ditingkatkan dari 30% kepada 49% manakala pegangan ekuiti Puncak Niaga di dalam SYABAS akan dikurangkan dari 70% kepada 51% dan saham emas akan kekal dipegang oleh Kerajaan Persekutuan.
Penerimaan Kerajaan Negeri Selangor terhadap Model PAAB adalah tertakluk kepada beberapa syarat seperti berikut:-
- Terma-terma dan syarat-syarat yang mengehendaki pengurusan SYABAS yang profesional, berkebolehan dan efisien akan dimuktamadkan di dalam Perjanjian Pemegang Saham yang akan ditandatangani di antara pemegang ekuiti SYABAS dan Kerajaan Negeri Selangor; dan
- Model PAAB dipersetujui untuk diterima oleh keempat-empat syarikat pemegang konsesi air negeri Selangor.
Antara 16 Mac 2010 hingga 23 Mac 2010, pihak KTTHA telah membuat rundingan bersama kesemua syarikat konsesi air bagi memaklumkan nilai untuk pengambilalihan oleh PAAB. Kesemua syarikat konsesi air diberi tempoh sehingga 06 April 2010 untuk memberikan maklum balas ke atas tawaran tersebut. Nilai tawaran pengambilalihan adalah pada nilai RM10. 3 bilion. SPLASH dan ABASS telah menolak tawaran oleh KTTHA tersebut. SPLASH pada masa yang sama turut mengumumkan untuk mengambil alih semua syarikat air di Selangor pada nilai tawaran yang serupa dengan PAAB. Puncak juga mengemukakan cadangan pengambilalihan kepada KTTHA.
Berikutan dari gagalnya penerimaan Model PAAB tersebut, pada 29 dan 30 Julai 2010, KTTHA telah mengadakan satu retreat bagi membincangkan semula kaedah untuk memuktamadkan penstrukturan semula industri perkhidmatan air di Selangor. Di dalam retreat tersebut, wakil Kerajaan Selangor telah dimaklumkan oleh KTTHA bahawa Model Penstrukturan Semula Industri Perkhidmatan Air Negeri Selangor yang telah dipersetujui untuk diterima pakai dalam melaksanakan penstrukturan semula industri perkhidmatan air di negeri Selangor adalah Model Kerajaan Persekutuan yang telah diluluskan oleh Jemaah Menteri pada 08 Julai 2009.
Melalui Model tersebut, kesemua pemegang konsesi air Negeri Selangor akan terus beroperasi sehingga tamat tempoh konsesi mereka. Kerajaan Persekutuan melalui PAAB akan mengambil alih semua aset dan liabiliti yang berkaitan dengan industri air dari kesemua Pemegang Konsesi dan Pemegang Konsesi akan beroperasi sebagai operator operasi dan penyelenggaraan (Operation and Maintenance Operator) secara asset light. Sebagai balasan kepada operator di bawah Model ini, Operator Rawatan Air iaitu Puncak, SPLASH dan ABASS akan menerima bayaran melalui Bulk Supply Rate (BSR), manakala Operator Agihan iaitu SYABAS akan menerima bayaran melalui tarif air.
Ekuiti Pegangan dalam SYABAS akan berubah di mana melalui Model ini, pegangan Puncak sebanyak 70% akan dikurangkan kepada 51% manakala pegangan Kerajaan Negeri akan ditingkatkan dari 30% kepada 49%. Satu Saham emas masih kekal dipegang oleh Kerajaan Persekutuan.
Melalui Model ini, SYABAS akan diberikan lesen sebagai operator agihan manakala Puncak, SPLASH dan ABASS akan kekal diberi authorisation sebagai operator rawatan air yang akan beroperasi dengan menumpukan perhatian sepenuhnya kepada peningkatan tahap keberkesanan dan kecekapan perkhidmatan berasaskan syarat lesen dan KPI yang dikawal selia oleh Suruhanjaya Perkhidmatan Air Negara (SPAN) mengikut peruntukan dan peraturan yang digariskan di bawah Akta Perkhidmatan Air Negara 2006 (Akta 655). Di bawah Model ini juga, semua aset bekalan air milik Kerajaan Negeri akan diambil alih oleh PAAB pada nilai sebanyak RM1.1 bilion dan jumlah hutang Kerajaan Negeri kepada Kerajaan Persekutuan akan tolak dari nilai aset tersebut.
KTTHA memaklumkan supaya wakil Kerajaan Negeri di dalam SYABAS selepas perubahan pegangan ekuiti hendaklah dari kalangan Kerajaan Negeri sendiri bukan diwakili oleh Kumpulan Darul Ehsan Berhad (KDEB) atau mana-mana syarikat lain.
Model tersebut tidak dapat diterima oleh Kerajaan Negeri Selangor kerana ia masih mengekalkan framentation di dalam perkhidmatan air. Kerajaan Negeri Selangor masih berpendirian Model Holistik adalah yang terbaik dapat menjamin industri perkhidmatan air yang efisien, efektif, berdaya saing dan mapan di samping dapat mengekalkan kos operasi dan tarif air yang munasabah.
Memandangkan Model ini tidak dapat dimuktamadkan, pada 20 Oktober 2010, Mesyuarat Jawatankuasa Penstrukturan Air telah diadakan oleh KTTHA. Di dalam mesyuarat tersebut, KTTHA memaklumkan wakil Kerajaan Negeri Selangor memandangkan sehingga kini penstrukturan air di negeri Selangor masih belum dapat dimuktamadkan, maka adalah dicadangkan supaya Kerajaan Persekutuan dan Kerajaan Negeri Selangor mempertimbangkan semula cadangan penstrukturan secara holistik yang akan dikemukakan oleh Syarikat Konsesi Air . KTTHA tidak ada halangan kiranya Model Holistik tersebut diterajui oleh mana-mana syarikat persendirian tetapi bukan oleh Kerajaan Negeri Selangor memandangkan Kerajaan Negeri Selangor tidak mempunyai sumber kewangan yang mencukupi untuk melaksanakan pengambilan balik syarikat konsesi air atas dasar willing buyer willing seller.
YAB Dato’ Menteri Besar Selangor dalam surat kepada KTTHA pada 22 Oktober 2010 memaklumkan bahawa pendirian Kerajaan Negeri Selangor akan meneruskan pelaksanaan Model Holistik dan akan membuat tawaran kepada Syarikat Konsesi Air dengan mengguna pakai kaedah di mana aset air akan diambil alih oleh PAAB manakala ekuiti akan dibiayai oleh Kerajaan Negeri Selangor dengan membayar pulangan pada kadar 12% kepada Pemegang Saham di dalam Syarikat Konsesi Air.
Sekiranya nilai tawaran baru oleh Kerajaan Negeri Selangor ini tidak diterima oleh Syarikat Konsesi Air, maka perkara mengenai nilai tersebut akan dirujuk kepada Badan Timbang Tara Antarabangsa bagi tujuan untuk menentukan fair market value nilai pampasan yang akan dibayar kepada Pemegang Saham.
Kerajaan Negeri Selangor berhasrat untuk memuktamadkan rundingan penstrukturan semula industri perkhidmatan air ini sebelum akhir tahun 2010 bagi mengelakkan kesan yang lebih buruk ke atas operasi industri itu sendiri dan pasaran kewangan negara berikutan penurunan taraf (downgraded) bon-bon berkaitan air di pasaran kewangan negara.
Namun demikian, keputusan akhir mengenai penstrukturan semula industri perkhidmatan air Selangor adalah tertakluk kepada keputusan Jemaah Menteri. Ini adalah kerana melalui Akta Industri Perkhidmatan Air 2006 (Akta 655) telah diperuntukkan bahawa Kerajaan Persekutuan mempunyai kuasa eksekutif berkenaan dengan segala perkara berhubungan dengan sistem bekalan air dan perkhidmatan air di seluruh Semenanjung Malaysia dan Wilayah-wilayah Persekutuan Putrajaya dan Labuan.